Delikanlı

Delikanlı, çocukluk ile yetişkinlik arasındaki kararsız bölgede duran on dokuz yaşındaki Dolgorukiy'in iç dünyasına yaklaşır. Kahramanın çocukluktan taşıdığı öfke ile gençliğinin aceleci heyecanı, attığı adımlara yön verir. Evlilik dışı doğmuş olması ve çapkın, toprak sahibi babasıyla kurduğu bağ, onun aile içindeki yerini ve babasıyla yakınlık arayışını daha baştan gerilimli kılar.

Roman, baba ile oğul arasındaki çatışmayı yalnız kuşak farkıyla sınırlamaz. Değerlerin değiştiği, ahlaki temellerin sarsıldığı ve iyiyle kötü arasındaki sınırların belirsizleştiği bir toplumsal ortam, Dolgorukiy'in çelişkileriyle birlikte görünür olur. Gençliğin saflığı, anlaşılma ve şefkat ihtiyacıyla yan yana gelirken, kahramanın psikolojik hareketliliği anlatının asıl ağırlık merkezine dönüşür.

Dolgorukiy'in bazı yönleri Budala'nın Prens Mışkin'ini, bazı düşünsel çatışmaları ise Yeraltından Notlar'ın anlatıcısını hatırlatır. Baba-oğul ekseni ve sarsılmış değerler bakımından Karamazov Kardeşler'e uzanan bir habercilik de taşır. Yine de Delikanlı, bu bağlantıların arasında kendi sesini korur: büyümeye çalışan bir gencin öfkesi, saflığı ve yakınlık arayışı üzerinden Dostoyevski'nin insan ruhundaki karşıtlıklara duyduğu ilgiyi yoğun bir anlatıda toplar.