Eski Ustalar

Thomas Bernhard'ın Eski Ustalar romanı, seksen iki yaşındaki müzik eleştirmeni Reger ile anlatıcı Atzbacher'in Viyana Sanat Tarihi Müzesi'ndeki buluşması çevresinde gelişir. Reger otuz yılı aşkın süredir günaşırı aynı salona gelir ve Tintoretto'nun Beyaz Sakallı Adam portresinin karşısındaki bankta oturur. Atzbacher onu iki gün boyunca gözlemlerken Reger'in sanata, devlete, eğitim kurumlarına, Avusturya toplumuna ve gündelik hayatın küçük sıkıntılarına yönelttiği kesintisiz eleştirileri aktarır.

Reger'in yöntemi, kusursuz sayılan başyapıtları kusurları görünene kadar incelemektir. Bu tavır, kültürel otoriteye karşı bir direnç olduğu kadar kendi hayal kırıklıklarını yönetme biçimidir. Roman ilerledikçe öfkenin ardında eşinin ani ölümü ve yalnızlık belirir. Sanatın hayatı bütünüyle kurtaramayacağını söyleyen Reger, yine de müzeye, resme ve dostluğa dönmekten vazgeçmez. Böylece Bernhard, estetik yargıyla kişisel yas arasındaki bağı alaycı ama duygusal bir gerilim içinde kurar.

“Komedi” alt başlığını taşıyan Eski Ustalar, uzun monologlar, tekrarlar ve abartılı hükümlerle ilerler. Reger'in her şeyi reddeden sesi güvenilir bir son söz değil, kendi çelişkilerini de açığa çıkaran bir performanstır. Roman, sanat eserlerinin kusuruna bakarken insanın onları neden hâlâ ihtiyaç duyduğu sorusunu açık bırakır.