Atlas

Jorge Luis Borges'in Atlas kitabı, yazarın María Kodama'yla dünyanın farklı köşelerine yaptığı yolculuklarda biriktirdiği anıları, gözlemleri ve düşleri bir araya getirir. İstanbul, Venedik, Atina, Cenevre, Roma, Paris ve Madrid gibi şehirler yalnız ziyaret edilen noktalar olarak kalmaz; sesleri, dilleri, bahçeleri ve alacakaranlıklarıyla düşünceyi harekete geçiren mekânlara dönüşür. Borges'in kısa metinleri, yolculuğun somut ayrıntılarından edebiyat, zaman ve evren üzerine çağrışımlara açılır. Kitaptaki görüntüler de bu metinlere eşlik ederek sözle imge arasında karşılıklı bir ritim kurar.

Atlas, baştan sona izlenen tek bir güzergâh yerine dağlar, denizler, adalar ve kentler arasında zihinsel bağlantılar oluşturur. Her durak, bilinmeyeni keşfetmenin yalnız büyük gezginlere özgü olmadığını; bakmayı ve hatırlamayı bilen herkesin kendi dünyasını yeniden kurabileceğini düşündürür. Borges'in görme duyusunun zayıfladığı yıllarda ortaya çıkan eser, mekânı görüntünün yanında ses, dokunuş ve hafızayla kavrar. Atlas, gezi kitabını kişisel deneme ve şiirsel albüm biçimiyle buluşturan özgün bir yolculuk anlatısıdır. Böyle bir düzen, coğrafi uzaklıkları kişisel hafızanın yakınlığı içinde yeniden birbirine bağlar.