And

Ömer Seyfettin’in And hikâyesi, yetişkin anlatıcının okul yıllarında Mıstık’la kurduğu çocukluk dostluğunu hatırlamasıyla gelişir. Mahalle ve okul çevresindeki rekabet içinde iki çocuk parmaklarını kesip kanlarını karıştırarak kardeşlik andı içer. Bu tören onlar için oyundan daha ciddi bir bağlılık yaratır. Anlatıcı bir gün saldırgan bir köpeğin karşısında kaldığında Mıstık, verdiği sözü düşünmeden bedenini arkadaşının önüne koyar ve onu kurtarırken ağır biçimde yaralanır.

Çocukların dünyasında “and”, yetişkin hukukundan bağımsız fakat gerçek sonuçları olan bir ahlak düzenidir. Seyfettin hatırayı süsleyip kaybı hafifletmez; anlatıcının sonraki yıllara taşıdığı suçluluk ve minnet, olayın çocuklukta kapanmadığını gösterir. Kan kardeşliği geleneği, dostluğu sözlü bir yakınlıktan geri alınamaz sorumluluğa dönüştürür. Mıstık’ın eylemi önceden hazırlanmış kahramanlık değildir; tehlike anında verilen sözün davranışa dönüşmesidir. Metnin kalıcı etkisi, çocukça kabul edilen bir ritüelin yetişkinlerin çoğu zaman erişemediği bir sadakat ölçüsü kurmasından doğar.

Anlatıcının yetişkin sesi, Mıstık’ı cesur bir çocukla sınırlamadan kendi hayatında kapanmayan bir eksiklik olarak anar. Okul arkadaşlığının gündelik ayrıntıları finalde yeni anlam kazanır; daha önce oyun sayılan davranışlar, kaybın ardından verilen sözün ciddiyetini kanıtlayan işaretlere dönüşür. Hatırlama eylemi, anlatıcının ödeyemediği borcu sözcüklerle koruma biçimidir.