Stephen King'e Nereden Başlamalı?

Baloda aşağılanan telekinezili bir liseliyi anlattığı ilk romanı Carrie 1974'te yayımlandığından beri Stephen King altmıştan fazla roman, iki yüzden fazla öykü yazdı; kitaplarının dünya genelindeki satışı 350 milyon kopyayı aştı. Böyle bir külliyatın önünde duraksamak çok normal, çünkü yanlış seçilmiş ilk kitap doğru okuru bile kaçırır: kimine bin sayfalık bir tuğla denk gelir, kimine beklediğinden çok daha sert bir kâbus.

Oysa King rafı tek renk değil. İçinde idam koğuşunda geçen bir dram da var, salgın sonrası bir destan da, saf korku da. Aşağıdaki harita üç okur profiline göre çizildi: korkudan uzak duranlar, dozunda gerilim isteyenler ve haftalarca sürecek bir dünya arayanlar.

Korku sevmeyenler için kapı: Yeşil Yol

Yeşil Yol 1996'da altı aylık fasiküller hâlinde yayımlandı; King ilk fasikülleri okura teslim ederken hikâyenin sonunu henüz kendisi de yazmamıştı. Roman 1932'de, Soğuk Dağ Cezaevi'nin idam koğuşunda geçer: anlatıcı gardiyan Paul Edgecombe, iki küçük kızın ölümünden hüküm giymiş dev cüsseli John Coffey ve koğuşa yerleşen fare Bay Jingles. Tom Hanks'li 1999 uyarlamasını izlemiş olsanız bile roman ayrı çalışır: fasikül yapısından kalma bölüm sonu çengelleri hikâyeye filmde olmayan bir ritim verir. Kitaptaki tek doğaüstü damar korkutmak için değil, vicdanı sıkıştırmak için çalışır; korku etiketi yüzünden yazara mesafeli duruyorsanız ilk durağınız burası olsun.

Stephen King'in en iyi kitapları illa korkutucu mu?

Okur oylamalarında zirveyi genellikle iki kitap paylaşır ve ikisi de korku kanadından gelir. O (1986), Derry kasabasında palyaço kılığındaki varlığın peşine düşen, kendilerine Kayıplar Kulübü adını takan yedi çocuğu 1958 ve 1985'te, iki ayrı zaman düzleminde izler; İngilizce ilk basımı bin yüz sayfayı aşar. Hayvan Mezarlığı (1983) ise bunun yarısı hacimdedir: Maine'in Ludlow kasabasına taşınan doktor Louis Creed'in, evinin arkasındaki patikanın ötesinde bulunanla imtihanı. King romanı 1979'da bitirmiş, fazla karanlık bulup yıllarca çekmecede bekletmişti. Kısa, yoğun ve geceleri lambayı açtıran bir başlangıç isteyenler için doğru kapı.

Hacim uyarısı: Mahşer ile Kara Kule'yi sona saklayın

Mahşer (1978) birçok King okurunun gözbebeği: 'Kaptan Trips' kod adlı grip dünya nüfusunun neredeyse tamamını sildikten sonra hayatta kalanlar, yaşlı Abagail Ana ile karanlık adam Randall Flagg'in etrafında iki kampa ayrılır. Ama 1990 tarihli sansürsüz basım bin yüz sayfanın üzerindedir ve ilk yüz sayfa neredeyse tamamen tanışmaya ayrılmıştır. Benzer uyarı, ilk cildi Silahşor 1982'de çıkan sekiz kitaplık Kara Kule serisi için de geçerli: silahşor Roland Deschain'in kuleye yürüyüşünü izleyen ve King evreninin öteki romanlarına göndermelerle örülü bu seri, yazarla ilk buluşma değil, uzun bir birlikteliğin kitabıdır.

Kestirme yol: novellalar

King'in en geniş kapılarından biri roman bile değil. Farklı Mevsimler (1982) dört novelladan oluşur; içlerinden ikisi sinemaya Esaretin Bedeli ve Benimle Kal olarak uyarlandı. Dördünde de doğaüstü öge yok denecek kadar azdır, King'in asıl kasları olan karakter kurma ve atmosfer ise sonuna kadar iş başındadır. Tek bir novellayla yazarın sesini bir hafta sonunda test edebilirsiniz.

Profilinize göre başlangıç

• Korkudan uzak durayım diyorsanız: Yeşil Yol — fasikül fasikül yazılmış, 1932'nin idam koğuşunda geçen bir vicdan hikâyesi.
• Beni korkut ama boğma diyorsanız: Hayvan Mezarlığı — Mahşer'in yarısı hacminde, etkisi iki katı.
• Haftalarca bir dünyaya gömüleyim diyorsanız: Mahşer — salgın sonrası Amerika'da bin sayfalık bir saflaşma.
• Yazarın mutfağını merak ediyorsanız: Yazma Sanatı (2000) — yarısı anı, yarısı zanaat dersi olan kılavuz.
• Kısa bir deneme istiyorsanız: Farklı Mevsimler'den tek novella — bir hafta sonluk King testi.

Hangi kapıyı seçerseniz seçin King'e yüz sayfalık bir kredi açın: karakterlerini acele etmeden kurduğu için hikâyeleri geç ısınır, ısındığında da bırakmak zorlaşır. Bir akşamınızı ilk altmış sayfaya ayırın; devamının gelip gelmeyeceğini o akşam anlarsınız. Bir de pratik not: aynı romanın farklı yıllarda yapılmış çevirileri arasında ton farkı olabilir, sahaftan alacaksanız basım yılına bakın.