Ansiklopedik Divân Şiiri Sözlüğü

Divan şiirini anlamak, eski kelimelerin bugünkü karşılıklarından çok daha geniş bir kültür dünyasını tanımayı gerektirir. Tabiat olaylarından kozmik âleme, tıptan astronomiye, burçlardan fal ve remile kadar geniş bir kültür dünyası şiirin imge ve çağrışımlarına katılır. İskender Pala, Ansiklopedik Divân Şiiri Sözlüğü'nde bu birikimi açıklayıcı maddeler hâlinde düzenler. Musiki makamları, hat ve tezhip gibi sanatlar, günlük hayat, gelenekler, eğlence, savaş araçları, tarihî ve efsanevi kişiler de sözlüğün kapsamına girer.

Eserin önemli bir bölümü tasavvuf, tarikatlar, dinî terimler, ayet ve hadisler ile İslamî ilimlerin şiirdeki kullanımına ayrılır. Beşerî ve ilahî aşk, âşık ile maşuk arasındaki ilişki, sevgilinin güzellik unsurları, mazmunlar ve ünlü aşk hikâyeleri de birbirine bağlı kavramlarla açıklanır. Mesnevi konuları, nazım şekilleri, edebî sanatlar, vezin ve kafiye maddeleri biçim bilgisini tamamlar. Ansiklopedik Divân Şiiri Sözlüğü, okurun bir beyitte karşılaştığı kültürel işareti tarihî bağlamına yerleştirmesine yardım eden; edebiyat, inanç, sanat ve gündelik yaşam arasındaki yoğun ilişkileri sistemli biçimde açan kapsamlı bir başvuru kitabıdır. Maddeler arasındaki bağlantılar, aynı imgenin farklı şiirlerde kazandığı anlam katmanlarını izlemeyi de kolaylaştırır.