XVI ve XVII. Yüzyıl Osmanlı şair tezkirelerinde anekdot-zihniyet ilişkisi

XVI ve XVII. Yüzyıl Osmanlı şair tezkirelerinde anekdot-zihniyet ilişkisi

Ahmet Akgül

Yayıncı
Çizgi Kitabevi
Sayfa
304
Dil
Türkçe
Yayın yılı
2019

Özet

Paperback. 13,50 / 21,50 cm. In Turkish. 304 p. Osmanli sairleri hakkinda hükümler veren arastirmacilar, sair/suara tezkirelerindeki anekdotlari Osmanlinin sosyal ve kültürel hayatinin ayrintilarini ihtiva eden zengin ve essiz kaynaklar olarak görmüslerdir. Yerli ve yabanci birçok arastirmaci, bu anekdotlara dayanarak Osmanli sairlerini (dolayisiyla padisahlarini, vezirlerini, kadilarini, din adamlarini...) zalim, sahtekâr, sapkin ve ayyas olarak göstermis, Osmanli toplumu hakkindaki hükümlerini bu anekdotlardaki mesaj ve telkinlerin üzerine bina etmislerdir. Ancak ne tezkireler ne de anekdotlar mesaj ve zihniyet bakimindan istatistiksel bir bütünlük içinde simdiye kadar kitap seviyesinde incelenmemistir.  Bu çalismada, XVI ve XVII. yüzyillarda yazildigi bilinen Osmanli sair tezkirelerindeki anekdotlarin içerik haritasi çikarilmis; biyografilere deger kattigi söylenen bu parçalar zihniyet, mesaj ve telkinlerine göre istatistiksel olarak tasnif, tetkik ve tenkit edilmistir. Yapilan inceleme seçme anekdotlara degil objektif bir istatistiksel siniflandirmaya dayanmaktadir. Anekdotlar içerdikleri olumlu veya olumsuz mesajlara göre incelenmistir. Olumlu veya olumsuzlugun belirlenmesinde Islamî degerler esas alinmis; örnegin ayyaslik veya sapkinlik mesaji içerenler olumsuz kabul edilmistir. Çalismada, "hayir dua almak için" eserlerini yazdiklarini söyleyen tezkire yazarlarinin anlattiklari sahislarla ilgili daha çok olumsuz içerige sahip anekdotlari tercih ettikleri hususu istatistiksel olarak ortaya konmustur. Buradan hareketle bu eserler toplulugunun ahlâksizliga ve sapkinliga meyilli insanlar tarafindan yazildigi söylenebilir. Çünkü seçim kimliktir ve anekdotla onu yazanin/seçenin zihniyeti arasinda kuvvetli bir iliski vardir.

Bu kitap hakkında gönderiler

Bu kitap hakkında henüz gönderi yok. Uygulamada ilk paylaşan sen ol!

Senin Gibi Okuyan Biriyle Tanışmaya Hazır mısın?