Yaman Adam

Miguel de Unamuno'nun Yaman Adam kitabı, Behçet Necatigil çevirisiyle on öyküyü tek ciltte buluşturur. Aşk, inanç, kıskançlık, toplumsal rol ve kadın-erkek ilişkileri gibi konular; dış olaylardan çok karakterlerin kendi düşünceleriyle çatıştığı yoğun durumlar üzerinden ele alınır. Unamuno'nun felsefi soruları kurmacayı durduran açıklamalara dönüşmez; anlatıcıların tereddütleri, konuşmalar ve beklenmedik seçimler içinde sınanır.

Koleksiyondaki kişiler çoğu zaman kesin bir hakikate ulaşmaktan çok, kendileri hakkında kurdukları anlatının çatladığı anlarla karşılaşır. Bu nedenle başlıktaki “yaman” sıfatı yalnız güç ya da sertlik bildirmez; kolay sınıflandırılamayan insan davranışlarına da işaret eder. Necatigil'in Türkçesi, metinlerin düşünsel kıvrımlarını korurken öykü ritmini ağır bir kavram diline teslim etmez. Farklı dönem ve durumlara açılan parçalar arasında benlik, ölüm ve başkası tarafından anlaşılma arzusu tekrar eden bağlar kurar. Yaman Adam, Unamuno'nun romanlarında bilinen varoluşsal gerilimi kısa anlatının sıkılığı içinde izlemek için elverişli bir bütün oluşturur; sorularını çözmekten çok, karakterlerin hayatında geri çevrilemez bir baskıya dönüştürür. Öykülerin çeşitliliği, bu ortak soruların tek bir cevaba bağlanmasını özellikle engeller.