Türkiye'nin Linç Rejimi

Birbirinden kopuk öfke patlamaları gibi görünen linç girişimleri, Tanıl Bora'nın Türkiye'nin Linç Rejimi kitabında süreklilik taşıyan bir toplumsal ve siyasal mekanizma olarak incelenir. Hedefler zamanla değişse de düşmanlaştırma dili, hazır gerekçeler ve şiddeti meşrulaştıran kalıplar varlığını korur. Geçmişte azınlıklara, ardından Alevilere ve komünistlere yönelen saldırıların 2000'lerde PKK bahanesiyle Kürtleri hedef alması, bu sürekliliğin somut çizgisini oluşturur.

Yazar, linci yalnız kalabalığın anlık davranışıyla açıklamaz. Millî eğitimden resmî söyleme uzanan tarih anlatılarındaki ırkçı ve etnisist unsurların, belirli kesimleri sürekli kuşku altında tutan bir zemin yarattığını savunur. Nazi Almanyası'yla yapılan karşılaştırma ve yakın dönemdeki girişimlerin dökümü, medeniyet kaybı kavramını tarihsel örneklerle tartışmaya açar.

Yeni baskıya eklenen 6-7 Eylül, popüler linç söylemi ve Gezi dönemine ilişkin yazılar, analizin zaman aralığını genişletir. Şiddetin sıradanlaşması kadar toplumda ortak utanç ve infial yaratmaması da temel sorundur. İnceleme, linci istisnai bir taşkınlık olmaktan çıkarıp eğitim, siyasal dil, milliyetçilik ve kolektif sorumluluk arasındaki bağlarla çok yönlü biçimde düşünmeye çağırır.