Peynir ve Kurtlar Bir 16. Yüzyil Degirmencisinin Evreni

Carlo Ginzburg’un Peynir ve Kurtlar Bir 16. Yüzyil Degirmencisinin Evreni adlı çalışması, on altıncı yüzyıl sonlarında İtalya’nın bir dağ köyünde yaşayan Menocchio’nun düşünce dünyasını inceler. Latincesi sınırlı bu yoksul değirmenci, halk diline çevrilmiş ve aralarında Kuran’ın da bulunduğu kitapları okuyarak kendine özgü bir evren kuramı geliştirir.

Menocchio’ya göre dünya, bozulan peynirde oluşan kurtlar gibi kaostan türemiştir. Tanrı gücünü Yahudilere, Türklere, Hristiyanlara ve sapkın sayılanlara eşit vermiştir; İsa da sıradan ve yoksul bir köylüdür. Cehennem ile arafın din adamlarınca halkı sömürmek için uydurulduğunu savunması, onu Engizisyon’un karşısına çıkarır. Geri adım atmaması, bilgiye duyduğu açlığı ölümcül bir direnişe dönüştürür.

Ginzburg, günümüze kalan belgeler ve Engizisyon kayıtlarından hareketle tek bir köylünün fikirlerini dönemin halk kültürü ve iktidar ilişkileri içinde okur. Menocchio’nun sesi, seçkinlerin yazılı kültürü ile sözlü gelenek arasındaki geçişleri gösterir. Peynir ve Kurtlar Bir 16. Yüzyil Degirmencisinin Evreni, mikro tarih yaklaşımıyla sıradan bir insanın zihinsel serüvenini izlerken düşünce özgürlüğü, dinî otorite ve bilginin toplumsal dolaşımı üzerine sürükleyici bir tarih araştırması sunar.