Erving Goffman’ın Günlük Yaşamda Benliğin Sunumu kitabı, insanların karşılaşmalar sırasında kendilerini başkalarına nasıl gösterdiğini inceler. İlk kez 1950’lerde yayımlanan çalışma, gündelik etkileşimi bir performans alanı olarak düşünür. İnsanların yalnızca ne söylediklerine değil, davranışlarını nasıl düzenlediklerine, karşılarındaki kişide hangi izlenimi uyandırmaya çalıştıklarına ve toplumsal durumlara nasıl uyum sağladıklarına odaklanır.
Goffman, benliği değişmez ve yalnızca iç dünyaya ait bir öz olarak ele almak yerine, ilişkiler içinde sunulan bir yapı olarak araştırır. Zaaf, kaygı, oyunbazlık ve hesaplı davranış gibi farklı insanlık hâllerini ahlaki hüküm vermeden yan yana getirir. Farklı kültürlerden gözlemleri karşılaştırarak yüz yüze etkileşimlerin ortak düzenlerini belirlemeye çalışır. “Performans” kavramı, gündelik hayatın küçük jestlerini ve rollerini sosyal bilimsel çözümlemenin konusu hâline getirir. Bir karşılaşmanın anlamı, katılımcıların sözleri kadar birbirlerinden bekledikleri davranışlarla da biçimlenir.
Çalışmanın kalıcılığı, sıradan karşılaşmalardaki ayrıntılardan daha geniş toplumsal ilişkiler hakkında düşünme imkânı vermesinden kaynaklanır. Okur, insan davranışını sahte ya da samimi diye ikiye ayırmak yerine, her ortamın farklı beklentiler ürettiğini görür. Bu yaklaşım, kişilerin aynı anda hem çevrelerini etkilediğini hem çevrelerindeki işaretlere göre kendi sunumlarını ayarladığını düşündürür. Günlük Yaşamda Benliğin Sunumu, insanların birbirlerini nasıl okuduğunu, izlenimlerini nasıl yönettiğini ve ortak bir durumun gerçekliğini birlikte nasıl kurduğunu anlamaya yönelik klasik bir sosyoloji metnidir.
Bookspace topluluğundan 1 gönderi
"Kişi" (person) sözcüğünün ilk anlamının "maske" olması büyük olasılıkla basit bir tarihsel rastlantı değildir. Daha ziyade herkesin her zaman ve her yerde, az çok farkında olarak belli bir rolü oynadığı gerçeğinin kabulüdür bu. Biz birbirimizi bu roller içinde tanırız; bu rollerde kendimizi tanırız.
Uygulamada oku
Alıntıla, işaretle, okuduklarını paylaş
