Bu Ülke

Cemil Meriç'in düşünce dünyasını kişisel tecrübe ile Türkiye'nin kültürel tartışmaları arasında kuran Bu Ülke, Doğu ile Batı arasındaki gerilimi hazır kalıplarla açıklamaya itiraz eder. Yazar, sağ ve sol gibi siyasal etiketlerin düşüncenin yerini aldığı durumları eleştirirken aydının kullandığı kavramları hangi tarihsel kaynaklardan devraldığını sorgular. Dil, kültür ve irfan, bu sorgulamanın birbirine bağlı başlıklarıdır.

Kitap uzun ve tek çizgili bir inceleme yerine deneme, aforizma, portre ve polemiklerden oluşan parçalı bir yapı izler. “Sihâm-ı Kazâ” ile “Biz ve Onlar” gibi bölümlerde sloganlar, ideolojiler, tercüme alışkanlıkları ve Batı karşısındaki tutumlar farklı açılardan tartışılır. Meriç'in yoğun ve iddialı üslubu, okuru kavramların gündelik kullanımını yeniden düşünmeye zorlar. Otobiyografik parçalar ise eleştirilerin soyut bir kuramdan değil, uzun bir okuma ve düşünme serüveninden çıktığını gösterir.

Bu metinler tek bir siyasal programa bağlı çözüm sunmaz. Asıl amaç, zihinsel bağımsızlığın hazır kamplara yerleşmeden kurulup kurulamayacağını araştırmaktır. Doğu-Batı karşıtlığını, aydının sorumluluğunu ve Türk düşünce hayatındaki kopuşları birlikte değerlendiren çalışma, tartışmalı fikirleri güçlü bir edebî sesle buluşturur.