Arap Milliyetçiliği ve Türkler

Dinî eşitlik ilkesi ile tarihsel metinlerdeki kavim tasvirleri arasındaki gerilim, Arap Milliyetçiliği ve Türkler'in çıkış noktasını oluşturur. İlhan Arsel, İslam şeriatının ırklar ve toplumlar arasında eşitliği esas aldığı yönündeki teze karşı çıkar. Hz. Muhammed'e atfedilen sözlerde Arapların yüceltilip Türklerin aşağılayıcı özelliklerle betimlendiğini savunur ve bu söylemin Arap merkezli bir üstünlük anlayışına işaret ettiğini ileri sürer.

Çalışma, iddiasını genel bir milliyetçilik tartışmasıyla sınırlamaz; Buhari, Müslim ve İbn Mace'ye atıfla aktarılan hadisleri incelemenin merkezine yerleştirir. Türklerle savaşmayı kıyamet alameti gibi sunan betimlemeler, kullanılan beden ve yüz özellikleriyle birlikte ele alınır. Bu çözümleme, dinî rivayet, etnik hiyerarşi ve siyasal kimlik arasındaki bağı sorgular.

Arsel'in yaklaşımı açık biçimde eleştirel ve tartışmalıdır; kitap bu iddiaları tarafsız bir din tarihi özeti olarak değil, yerleşik yorumlara yöneltilmiş bir itiraz olarak kurar. Okur, kutsal kabul edilen kaynakların kavimlere ilişkin dilini, tarihsel bağlamını ve sonraki milliyetçi düşüncelerle ilişkisini karşılaştırmalı biçimde değerlendirme imkânı bulur. Ana mesele, eşitlik söyleminin metinsel örnekler karşısında ne ölçüde sürdürülebildiğidir.