Muallim Naci

Muallim Naci (1849–1893), şiir, eleştiri, sözlük ve edebiyat tarihi çalışmalarıyla Tanzimat dönemi Türk edebiyatında etkili olan şair ve yazardır. Ömer’in Çocukluğu, sekiz yaşına kadarki hatıralarını aile, okul ve Varna çevresindeki gündelik hayat üzerinden yalın bir dille anlatır; bu yönüyle hem çocukluk anlatısı hem de dönem tanıklığıdır. Demdeme, Recaizade Mahmud Ekrem’le yürüttüğü eski-yeni edebiyat tartışmasının sert eleştiri cephesini gösterir. Ateşpare şiirleriyle tanınmasını sağlarken Istılahat-ı Edebiyye, nazım biçimleri ve edebiyat terimlerini açıklayan öğretici tarafını öne çıkarır. Lugat-ı Naci ise kelime ve kullanım ayrıntılarına verdiği önemi sözlük çalışmasına taşır. Naci, divan şiiri birikimini savunurken yeni anlatım imkânlarına bütünüyle kapanmayan geçişli bir konumda durur. Hatıra dili için Ömer’in Çocukluğu, eleştiri tarihindeki yerini görmek için Demdeme uygun iki duraktır.